Instancja przy skardze na referendarza w przedmiocie kosztów (art. 398(22) i 398(23) k.p.c.)
Referendarz rozstrzygnął o kosztach, składasz skargę. Rozpozna ją ten sam sąd - ale jako która instancja? Większość mówi pierwsza, a przy kosztach jest wyjątek.
Pytanie
Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego, skargę na postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie kosztów sądowych lub kosztów procesu, rozpoznaje:
A
sąd, w którym referendarz sądowy wydał zaskarżone orzeczenie, jako sąd pierwszej instancji,
sąd, w którym referendarz sądowy wydał zaskarżone orzeczenie, jako sąd drugiej instancji,
10% odpowiedzi✓ Poprawna odpowiedź
C
sąd wyższego rzędu nad sądem, w którym referendarz sądowy wydał zaskarżone orzeczenie.
10% odpowiedzi
Na tym pytaniu myli się co najmniej 60% osób, które je rozwiązywały w naszej aplikacji (stan na 21 września 2026). Najczęściej wybierana błędna odpowiedź to A (80% odpowiedzi). Podajemy ostrożną dolną granicę, a nie surowy odsetek - jak liczymy.
Wyjaśnienie
Zgodnie z art. 398(22) § 2 w zw. z art. 398(23) § 3 k.p.c. skargę na postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie kosztów sądowych lub kosztów procesu rozpoznaje sąd, w którym referendarz wydał zaskarżone orzeczenie, działając jako sąd drugiej instancji. Jest to wyjątek od ogólnej zasady, według której skarga na orzeczenie referendarza co do zasady powoduje ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd jako sąd pierwszej instancji. Dlatego w sprawach kosztowych prawidłowa jest odpowiedź wskazująca ten sam sąd działający jako sąd drugiej instancji.
Gdzie jest haczyk
Zasadniczo skarga na orzeczenie referendarza "zeruje" to orzeczenie, a sąd rozpoznaje sprawę od nowa jako pierwsza instancja. ALE przy kosztach sądowych i kosztach procesu (a także przy odmowie adwokata lub radcy z urzędu) art. 398(23) § 3 k.p.c. robi wyjątek: ten sam sąd - w którym referendarz wydał orzeczenie - rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego jako sąd DRUGIEJ instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Stąd 80% strzela w pierwszą instancję, a klucz to druga.
Przepis
Art. 398(23) § 3 k.p.c.: "Sąd rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego jako sąd drugiej instancji. Po rozpoznaniu skargi sąd utrzymuje w mocy lub zmienia zaskarżone postanowienie, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu." (skargę wnosi się do sądu, w którym referendarz wydał orzeczenie - art. 398(22) § 2.)