Kiedy sąd może orzec przepadek mimo braku skazania (art. 45a § 1 k.k.)
Sąd może orzec przepadek nie tylko przy skazaniu. W której jeszcze sytuacji wolno mu to zrobić? Większość wskazuje wariant, który brzmi znajomo, ale jest zły.
Pytanie
Zgodnie z Kodeksem karnym, sąd może orzec przepadek m.in. w razie warunkowego umorzenia postępowania, a także w razie stwierdzenia, że sprawca dopuścił się czynu zabronionego:
w stanie niepoczytalności, o której mowa w art. 31 § 1 k.k.
10% odpowiedzi✓ Poprawna odpowiedź
Na tym pytaniu myli się co najmniej 60% osób, które je rozwiązywały w naszej aplikacji (stan na 8 września 2026). Najczęściej wybierana błędna odpowiedź to B (70% odpowiedzi). Podajemy ostrożną dolną granicę, a nie surowy odsetek - jak liczymy.
Wyjaśnienie
Zgodnie z art. 45a § 1 k.k. sąd może orzec przepadek, jeżeli społeczna szkodliwość czynu jest znikoma, a także w razie warunkowego umorzenia postępowania lub stwierdzenia, że sprawca dopuścił się czynu zabronionego w stanie niepoczytalności, o której mowa w art. 31 § 1, albo gdy zachodzi okoliczność wyłączająca ukaranie. Recydywa ani cel korzyści majątkowej nie są przesłankami z tego przepisu.
Gdzie jest haczyk
Ciekawostka, która wywraca intuicję nie ma skazania, nie ma przepadku. Art. 45a pozwala orzec przepadek nawet bez wyroku skazującego - m.in. przy warunkowym umorzeniu albo gdy sprawca działał w stanie niepoczytalności (art. 31 § 1). Sens jest taki: skoro nie da się ukarać sprawcy, to przynajmniej nie zostawiajmy mu korzyści z czynu. Cel osiągnięcia korzyści majątkowej to zupełnie inna bajka - przesłanka spoza tego przepisu.
Przepis
Art. 45a § 1 k.k.: "Sąd może orzec przepadek, jeżeli społeczna szkodliwość czynu jest znikoma, a także w razie warunkowego umorzenia postępowania lub stwierdzenia, że sprawca dopuścił się czynu zabronionego w stanie niepoczytalności, o której mowa w art. 31 § 1, albo jeżeli zachodzi okoliczność wyłączająca ukaranie sprawcy czynu zabronionego."
O pytaniu
Podstawa prawna art. 45a § 1 k.k.
Akt Kodeks karny
Źródło pytanie autorskie egzamin.kutra.pl, oparte na przepisie, o który pyta egzamin