Bezskuteczność czynności przy bezpłatnej korzyści osoby trzeciej - skarga pauliańska (art. 528 k.c.)
Dłużnik działa z pokrzywdzeniem wierzycieli i przekazuje coś osobie trzeciej za darmo. Czy dobra wiara tej osoby ją chroni? Większość obstawia, że tak.
Pytanie
Zgodnie z Kodeksem cywilnym, jeżeli wskutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną:
A
tylko jeżeli osoba ta wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli,
chociażby osoba ta nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli,
25% odpowiedzi✓ Poprawna odpowiedź
C
tylko jeżeli osoba ta pozostawała z dłużnikiem w bliskim stosunku, uzasadniającym domniemanie jej wiedzy o działaniu dłużnika ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.
0% odpowiedzi
Na tym pytaniu myli się co najmniej 41% osób, które je rozwiązywały w naszej aplikacji (stan na 2 września 2026). Najczęściej wybierana błędna odpowiedź to A (75% odpowiedzi). Podajemy ostrożną dolną granicę, a nie surowy odsetek - jak liczymy.
Wyjaśnienie
Art. 528 k.c. stanowi, że przy bezpłatnym uzyskaniu korzyści przez osobę trzecią wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną, chociażby osoba ta nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć o działaniu dłużnika ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Stan wiedzy osoby trzeciej jest więc przy korzyści bezpłatnej prawnie obojętny; domniemanie związane z bliskim stosunkiem (art. 527 § 3 k.c.) dotyczy innej sytuacji.
Gdzie jest haczyk
Zapamiętaj tę różnicę, bo egzamin ją uwielbia: normalnie skarga pauliańska wymaga złej wiary osoby trzeciej - że wiedziała albo mogła się dowiedzieć o pokrzywdzeniu wierzycieli. Ale gdy dostała coś ZA DARMO, art. 528 wyłącza ten wymóg - jej dobra wiara nic nie zmienia i czynność da się ubezskutecznić. Logika jest po ludzku prosta: kto nic nie zapłacił, nie ma czego bronić kosztem wierzyciela.
Przepis
Art. 528 k.c.: "Jeżeli wskutek czynności prawnej dokonanej przez dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną, chociażby osoba ta nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli."
O pytaniu
Podstawa prawna art. 528 k.c.
Akt Kodeks cywilny
Źródło pytanie autorskie egzamin.kutra.pl, oparte na przepisie, o który pyta egzamin
Na egzaminach przepis z tego pytania padał na egzaminach wstępnych w latach: 2019